Wdrażanie dziecka do samodzielności  w wykonywaniu czynności sanitarno- higienicznych

 

Dążenie do samodzielności to rzecz naturalna w życiu każdego małego dziecka, okres ten przejawia się około 2 roku życia. Dużo dzieci ma początkowo wiele  problemówz takimi czynnościami jak skorzystanie z toalety, dokładne umycie rączek czy ząbków. Rodzice bardzo często starają się wyręczać dzieci w tych czynnościach patrząc na nieporadność ich maluchów. Ważne jest to, aby nie zapominać o tym, że dziecko uczy się poprzez eksperymentowanie, samodzielne doświadczanie. Należy więc pamiętać zasadę „póki samo nie spróbuje, nie nauczy się”.

Poniżej przedstawiam kilka wskazówek, w jaki sposób  należy wspierać niezależność i autonomię dziecka:

  • Podkreślaj postępy dziecka, chwal go za każdy „krok do przodu” jaki wykona nawet ten najmniejszy,
  • Bądź cierpliwy, należy pamiętać, że dziecko potrzebuje trochę więcej czasu na wykonanie niektórych zadań dlatego tak ważna jest cierpliwość w oczekiwaniu na efekt końcowy,
  • Pomagaj dziecku tyle ile trzeba, ale nie więcej. Bacznie obserwuj dziecko dzięki temu dowiesz się w jakiej sytuacji twoja pomoc jest niezbędna,
  • Nigdy nie porównuj dziecka z innymi,
  • Jeśli coś się nie udaje, rozłóż zadanie na kilka prostszych etapów,
  • Pozwól dziecku w wybierać, zaangażuj go np. do zakupu szczoteczki do zębów, niech wybierze jej kolor. Wtedy chętniej będzie chciało myć ząbki szczoteczką wybraną przez siebie.

Wdrażanie dziecka do samodzielności w wykonywaniu czynności sanitarno- higienicznych można bardzo łatwo dokonywać poprzez wspólne zabawy. Oto kilka przykładów zabaw, które można wykorzystać np. podczas nauki mycia zębów:

  • Opowiadaj dziecku historyjki „o robaczkach”, które należy usunąć z ząbków,
  • Niech maluch wymyje tobie zęby, a następnie ty mu,
  • Nich dziecko myje zęby np. ulubionemu misiowi, a następnie sam sobie umyje ząbki,
  • Myjcie zęby na czas, pamiętając o dokładności,
  • Policzcie umyte już ząbki,
  • Śpiewajcie piosenki przed lub po umyciu np. „Myje zęby bo wiem dobrze o tym…”, „Mydło lub zabawę…”,
  • Oglądajcie wspólnie bajki o myciu ząbków, rączek i innych czynnościach higienicznych by dziecko oswajało się z nimi

Jak i kiedy pozwalać na samodzielność? Co dziecko powinno wykonywać już samo, a czego nie? Trudno tu o konkretną odpowiedź, bo rozwój każdego dziecka jest sprawą indywidualną. Na pewno musi to być samodzielność na miarę wieku, początkowo szczególnie kontrolowana i dyskretnie połączona z dużym wsparciem rodzica, jednak nie może być ona mylona z wyręczaniem dziecka. Rodzic musi więc pamiętać by dać dziecku czas, a on już zrobi swoje.

Opracowała

Marta Baranowska